روشهای محاسبه افت فشار در لولهها
روابط اصلی
دو رابطه اساسی که در محاسبه افت فشار نقش مهمی دارند عبارتند از:
رابطه دارسی ويسباخ
که در آن l طول لوله, d قطر لوله, v سرعت متوسط سيال, λ ضريب افت و h مقدار افت فشار ميباشد. بسياری از روشهای محاسبه افت فشار در واقع روشهايی هستند برای بدست آوردن مقدار λ که با قرار دادن آن در رابطه دارسی ميتوان افت فشار را محاسبه کرد.
عدد رينولدز
که در آن V سرعت متوسط سيال, d قطر لوله, ν گرانروی سيال ميباشد. عدد رينولدز در واقع شاخصی است برای تعيين ميزان مغشوش بودن جريان که در بسياری از روشها به عنوان پارامتر ورودی مورد استفاده قرار ميگيرد.
مشروح روشها
پس از بررسی و مقايسه روشهای ارائه شده در منابع ليستی از تمامی روشهای موجود به شرح زير حاصل شد.
رابطه برای جريان آرام
اين فرمول فقط برای جريان آرام کاربرد دارد (Re<2300).
رابطه کوناکف Konakov
فقط برای لولههای صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 2300 و 106 باشد کاربرد دارد.
رابطه بلازيوس Blasius
فقط برای لولههای صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 2300 و 105 باشد کاربرد دارد.
رابطه هرمان Hermann
فقط برای لولههای صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 2x104 و 2x106 باشد کاربرد دارد.
رابطه پراندتل Prandtle
فقط برای لولههای صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 2300 و 4x106 باشد کاربرد دارد.
رابطه نيکورادزه Nikoradze
فقط برای لولههای صاف و تنها وقتی که عدد رينولدز بين 104 و 108 باشد کاربرد دارد.
رابطه آتشول Altshul
که در آن k مقدار زبری مطلق (ارتفاع پستی بلنديهای جدار داخلی لوله) و d قطر لوله ميباشند.
رابطه کلبروک Colebrook
رابطه کارمان Karman
رابطه دوم کارمان Karman 2
رابطه جامعه مهندسين اطريشی
که در آن V سرعت متوسط سيال و s افت فشار به ازای واحد طول لوله (شيب هيدروليکی) بوده و n از فرمول زير محاسبه ميشود:
![[رابطه n]](http://arash.dejkam.com/software/pressure_loss/formulas/austrian_n.gif)
در اين رابطه k بر حسب متر است.
رابطه چزی Chezy
در اين رابطه V سرعت بر حسب فوت در ثانيه R شعاع هيدروليکی بر حسب فوت که برای لولههای با مقطع دايره برابر d/4 است و C ضريب رابطه است که با استفاده از جدول زير محاسبه ميشود:
| نوع لوله |
ضريب c |
| لوله خيلی صاف مستقيم |
140 |
| لوله چدنی نو و صاف |
130 |
| لوله چدنی متوسط, لوله فولادی نو, لوله فاضلاب |
110 |
| لوله چدنی چند ساله |
100 |
| لوله چدنی قديمی و فرسوده |
80 |
رابطه هازن ويليامز Hazen-Williams
در اين رابطه V سرعت بر حسب فوت در ثانيه R شعاع هيدروليکی بر حسب فوت و C ضريب رابطه است که با استفاده از جدول زير محاسبه ميشود:
| قطر اسمی بر حسب اينچ |
قطر حقيقی بر حسب اينچ |
سرعت بر حسب فوت در ثانيه |
| 1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
8 |
10 |
15 |
20 |
| 3/4 |
0.824 |
77 |
81 |
84 |
86 |
87 |
88 |
90 |
92 |
94 |
96 |
| 1 |
1.048 |
79 |
84 |
86 |
88 |
89 |
90 |
92 |
94 |
97 |
99 |
| 1 1/4 |
1.380 |
81 |
85 |
88 |
90 |
91 |
93 |
94 |
96 |
99 |
101 |
| 1 1/2 |
1.61 |
82 |
87 |
89 |
90 |
93 |
94 |
96 |
97 |
101 |
103 |
| 2 |
2.0 |
84 |
88 |
90 |
93 |
94 |
95 |
98 |
99 |
103 |
105 |
| 2 1/2 |
2.5 |
85 |
89 |
92 |
94 |
96 |
97 |
100 |
101 |
104 |
106 |
| 3 |
3 |
87 |
90 |
94 |
96 |
98 |
99 |
101 |
103 |
106 |
108 |
| 4 |
4 |
95 |
101 |
104 |
106 |
107 |
108 |
111 |
114 |
116 |
120 |
| 5 |
5 |
97 |
103 |
106 |
107 |
110 |
111 |
114 |
115 |
118 |
121 |
| 6 |
6 |
99 |
104 |
107 |
110 |
111 |
114 |
115 |
116 |
121 |
123 |
| 8 |
8 |
101 |
106 |
110 |
112 |
114 |
115 |
118 |
120 |
123 |
127 |
| 10 |
10 |
103 |
108 |
112 |
114 |
116 |
118 |
120 |
121 |
125 |
129 |
| 12 |
12 |
105 |
110 |
114 |
116 |
118 |
120 |
121 |
123 |
127 |
131 |
| 15 |
15 |
106 |
112 |
115 |
118 |
120 |
121 |
123 |
125 |
129 |
134 |
| 18 |
18 |
108 |
114 |
116 |
120 |
121 |
123 |
125 |
127 |
131 |
136 |
| 20 |
20 |
110 |
115 |
118 |
121 |
123 |
125 |
127 |
129 |
134 |
136 |
| 24 |
24 |
111 |
116 |
120 |
123 |
125 |
127 |
129 |
131 |
136 |
138 |
| 30 |
30 |
114 |
118 |
121 |
125 |
127 |
129 |
131 |
134 |
138 |
141 |
| 36 |
36 |
115 |
120 |
123 |
127 |
129 |
131 |
134 |
136 |
141 |
144 |
| 42 |
42 |
116 |
121 |
125 |
129 |
131 |
134 |
136 |
138 |
141 |
144 |
| 48 |
48 |
118 |
123 |
127 |
129 |
131 |
134 |
136 |
138 |
144 |
147 |
| 60 |
60 |
120 |
125 |
129 |
131 |
134 |
136 |
138 |
141 |
147 |
150 |
| 72 |
72 |
121 |
127 |
131 |
134 |
136 |
138 |
141 |
144 |
147 |
150 |
| 84 |
84 |
123 |
129 |
134 |
136 |
138 |
141 |
144 |
147 |
150 |
153 |
| 96 |
96 |
125 |
131 |
136 |
138 |
141 |
144 |
147 |
147 |
153 |
157 |
رابطه اصلی کلبروک Colebrook
شکل ترسيمی اين فرمول همان نمودار مودی است که کاربرد زيادی در محاسبه افت فشار دارد.
رابطه سوامی جين Swamee-Jain
اين فرمول در واقع رابطه اصلی کلبروک را با 2-5% خطا تخمين ميزند.
+ نوشته شده توسط سلیمان فروزنده شهرکی در سه شنبه دوازدهم دی 1385 و ساعت
14:52 |